یادمان عملیات والفجر 4
یادمان عملیات والفجر 4

دشت شیلر با فرورفتگی خاص خود، در مرز ایران و عراق و در حدفاصل دو شهر مریوان و بانه قرار دارد. این منطقه از جمله مناطقی است که طی قرارداد 1975 الجزایر، به دلیل وجود ارتفاعات جانبی آن به شکل مزبور (فرو رفتگی در داخل خاک ایران) تعیین شد. از جمله مهمترین ارتفاعات این منطقه سورن‌، سورکوه و کانی‌مانگا است که دهانۀ دشت شیلر را تشکیل می‌دهند. همچنین در دشت شیلر، شهر پنجوین عراق قرار دارد. شهر پنجوین، شهر نظامی است که مدت‌ها قبل از عملیات والفجر4 از سکنۀ بومی تخلیه شده بود. دشمن نیز با اطلاع از عملیات والفجر4 و خصوصاً هنگام دستیابی نیروهای خودی بر ارتفاعات مشرف بر شهر، بخش عمدۀ شهر را منهدم نمود و به ویژه تابلــوها و نشانه‌هایی که حاکی از موجودیت شهر بود، از میان برد. عمليات‌ والفجر4 در سه‌ مرحله،‌ با هدف‌ وصل‌ اين‌ بلندي‌ها به‌ يكديگر در خط‌ خودي، از روز 27 مهر ‌1362 به‌ مدت‌ 33‌ روز در منطقۀ جبهه‌ شمالي‌ سليمانيه‌ و پنجوين عراق‌ انجام‌ شد. حمله در‌ ساعت ‌24 و با رمز «ياالله،‌ ياالله،‌ ياالله» در منطقه‌اي‌ به‌ وسعت‌ صدها كيلومتر مربع‌ آغاز شد. نيروها از دو محور بانه‌ و بلندي‌هاي‌ لري، گرمك، كنگرك و در محور مريوان‌ و بلندي‌هاي‌ پنجوين‌ به‌ نام‌ زله، مارو و خلوزه به‌ پيشروي‌ پرداختند. در مرحله‌ دوم،‌ پس‌ از گذشت‌ دو روز از مرحله‌ نخست، بلنــدي‌هاي‌ سـورن‌ و كاني‌مانگا و چندين‌ نقطه‌ ديگر آزاد شد، امــا بر اثر پاتك‌هاي‌دشمــن‌ روي‌ قله‌هاي‌ كاني‌مانگا، برخي‌ از مناطق‌ دست‌ به‌ دست‌ شد و نهايتاً در اشغال‌ دشمن‌ باقي‌ماند. مرحله‌ سوم‌ عمليات‌ روز 2 آبان‌ ‌1362 به‌ اجرا درآمد. در این عملیات، در مجموع‌1000 كيلومتر مربع‌ (شامل300 كيلومترمربع از اراضي ايران‌ و 700 كيلومترمربع از اراضي‌ عراق)‌ آزاد شد و معابر نفوذي‌ گروهك‌هاي‌ ضدانقلاب‌ به‌ داخل‌ ايران‌ در دره‌ شيلر مسدود گرديد. اين‌ عمليات‌ را 8 لشكر و 2 تيپ‌ از سپاه‌ پاسداران‌ و یک لشكر پياده‌ از ارتش‌ به‌ انجام‌ رساندند. دستاورد ديگر اين‌ عمليات،‌ خارج ساختن‌ شهر مريوان‌ از زير ديد و تير دشمن‌ و فراهم‌سازي‌ مقدمات‌عمليات‌ آتي‌ در استان‌ سليمانيه‌ عراق‌ بود. همچنين‌ با انجام‌ اين حمله،‌200 تن‌ از رزمندگان‌ اسلام‌ از اسارت‌ افراد ضدانقلاب‌ بيرون‌ آمدند. در اين‌ عمليات‌، علي‌ رضایيان‌ فرمانده‌ قرارگاه‌ مقدم‌ حمزه‌ سيدالشهداء (ع) به‌ شهادت‌ رسيد.

نویسنده : بروشور راهیان نور

تاریخ : 1399

خاطره : شهید غلامرضا صالحی در عملیات والفجر4 مسؤولیت ستاد قرارگاه مقدم حمزه سیدالشهداء (ع) را برعهده داشت. وی در یادداشت‌هایش دربارۀ شهید علی رضاییان فرمانده قرارگاه مقدم حمزه سید‌الشهداء (ع) چنین نوشته است: ایشان با رفتار و اعمال خود درس‏های زیادی را به ما آموخت. او حتماً که فردی پاکدامن و خالص بود. عشق و ایمان مخلصانه به اسلام و قرآن و امام و انقلاب و پیروزی جنگ داشت و هرگز از مشکلات و سختی‏ها و ضعف‏ها و کمبودها نمی‏رنجید. او مردی باخدا بود. مردی بی‏ریا و صادق بود. مکر و حیله و فریب و دروغ و... هرگز با او عجین نبود. با رفتار و اعمال و حرکات خود، دیگران را تحت‏تأثیر قرار می‌داد. سادگی و صداقت از تمام وجود او نمایان بود. هرگز به طور صریح به کسی دستور نمی‏داد. هرگز اجازه نمی‏داد کارهای عمومی خود را کس دیگری انجام دهد. شب و روز در تلاش بود و خستگی در او راه نمی‏یافت. در عین حالی که فردی بود متین و باوقار و ساده، اما در اجرای مسؤولیت نیز فردی قاطع و پی‏گیر و دلسوز بود. به خوبی از عهدۀ مسؤولیت خود برمی‏آمد. با برخورد گرمی که داشت، همۀ افراد و مسؤولین دیگر را تحت‏تأثیر قرار داده بود و حرفش را می‏خواندند. در هدایت عملیات، شخصاً در خط مقدم حضور می‏یافت و همدوش رزمندگان پیش می‏رفت. در صحنه تصمیم می‏گرفت و دستور صادر می‏کرد. همیشه خود را کوچکتر از دیگران می‏دانست و برای فرماندهان لشکر و تیپ‏های تابعۀ قرارگاه اهمیت وافری قائل بود. هرگز بدون نظر آن‏ها تصمیم نمی‏گرفت و دستوری نمی‏داد. برخوردهای غیرسالم آن‏ها هرگز او را نمی‏رنجاند. قیافۀ او همیشه خــاکی بـود و چهره‏ای رنج کشیــده داشت. بیشتــر در جمع نیـروهای عادی نمـاز می‏خواند، غذا می‏خورد و می‏خوابید. در جلسات و برنامه‏هایی که جنبۀ خودنمایی داشت، هرگز سخن نمی‏گفت و با این‏که مسؤولیت فرماندهی قرارگاه را به عهده داشت، گرداندن جلسات مشترک را بیشتر به برادران ارتش محول می‏کرد. او فردی بدون رودربایستی بود و با کسانی که اهل کار و تعهد نبودند و عوض کار بیشتر عنـایت به خودستایی و شلوغ کردن داشتنـد، برخـورد می‏کـرد و عذر آنان را می‏خواست.و خلاصـه، او مـردی صـادق و خالص و باایمـان و باتقـوا بـود. از تمـام وجـود او شجـاعت و مقـاومت و ایثارگـری نمایـان بـود. در تمـام عمـــر خـود رنج‏هـا و سختی‏هـای مختلفـی را در راه هـدف پاکش متحمل شده بـود. و اوکه مردی پاکباخته و انسانی کامل شده بـود ، بالاخره در 62/8/3 ساعت 4 بعدازظهـر، در حالی که برای بررسـی موقعیت و وضعیت جبهۀ حق به خـط مقـدم رفته بـود، با مین‏های دشمن زبون برخورد و پس از جراحـات زیاد، در ساعت 4:30 بامداد 62/8/4 به معبـود خـود پیوست و برای همیشه داغ و غمی جگـرسوز در یاران و همرزمـانخود به جـای گذاشت. او رفت و ما بـی‏پـدر شدیـم و در قرارگاه به غربتی غم‏انگیز دچار شدیم.


نویسنده : بروشور راهیان نور

تاریخ : 1399

خاطره : سخنرانی شهیــــد محمـــــد ابراهیــــم همـــت فرمانده لشکر 27 محمد رسول‌الله (ص) دربارۀ عملیات والفجر 4: خیلی از عزیزان را در این عملیات از دست دادیم. خیلی از بچه‌های گمنام، شریف و به قول فرمانده دلاور تیپ عمارِ لشکرِ ما، شهید اکبر حاجی‌پور، «دریا دل» که گمنام به شهادت رسیدند. آنان خیلی عظمت داشتند. فقط خدا عظمت آن‌ها را می‌داند... برادرمان حاجی‌پور، فرمانده تیپ یک عمار، برادر مهدی خندان معاون این تیپ و حاج‌عباس ورامینی مسؤول ستاد لشکر، برادرمان نظـام‌آبادی معاون گردان حمــزه که از بچه‌های خوب بسیج بودند و برادر ابراهیم معصومی فرمانده گردان کمیل و برادر میرحمید موسوی معاون گردان مسلم‌بن‌عقیل و شهدای بسیج که همه‌شان سردار بودند و به فیض شهادت نائل آمدند. ما چاره‌ای نداریم جز این‌که مرد باشیم و راه این شهداء را ادامه دهیم. در روایت است، اگر شما در جنگ شرکت کردید و برای شهادت رفتید، اگر شهید هم نشدید، اجر شهید را دارید. مواظب باشید این اجر را از بین نبرید. شما مثل شهیدِ زنده‌اید. ان‌شاءالله بتوانید راه شهدا را محکم و پُرقدرت ادامه دهید. ما باید ثابت‌قدم باشیم. خدا شاهد است این صحنه‌هایی که دارد از مقابل چشمان ما می‌گذرد، کمتر از صحنه‌های صدر اسلام نیست. در صدر اسلام، آقا اباعبدالله (ع) 72 تن یار داشت. همه‌اش 72 تن بودند که می‌روند شهید می‌شوند. الان چیز دیگری دارد اتفاق می‌افتد. صحنه‌ای از بچه‌های تخریب لشکر برایتان تعریف کنم. در مرحله دوم، رسیدند به سیم‌خاردار. یکی در گردان مالک، روی سیم‌خاردار می‌خوابد و می‌گوید: « پایتان را روی من بگذارید و رد شوید.» بچه‌های بسیج پا روی پشتش می‌گذارند و می‌گذرند. او روی سیم خاردار می‌میرد. یک مین زیر شکمش منفجر می‌شود و شهیدش می‌کند. کسی این‌قدر عاشق؟ مگر عشق بدون شناخت می‌شود؟ عشق بدون شناخت معنا ندارد. در ارتش‌های دنیا، نیرو‌هایی که عشقِ بدون شناخت دارند، می‌آیند و کُپ می‌کنند. از جایشان تکان نمی‌خورنــد. از گلولـه می‌ترسند. این شناخت می‌خواهد که یکی روی مین بخوابد، سینه‌اش را بگذارد روی سیم‌خاردار تا دیگران از روی بدن او رد شوند. شوخی نیست. تا درک نباشد، نیت‌ها پاک نمی‌شود.


نویسنده : بروشور راهیان نور

تاریخ : 1399

خاطره : شهید حجت‌الاسلام محمد شهاب از کسانی بود که در عملیات والفجر4 شرکت داشت. او در شب عملیات، در یادداشت‌هایش چنین راز و نیاز کرده است: خدايا، ماه‌ها انتظار سپري گرديد و آرزوي ديرينه و نهايت آرمان بندۀ گناه كارت به لطف تو تحقق يافت؛ آن‌چه كه در پشت جبهــه در عشق آن مي‌سوخت و به ياد حالات عاشقان حسين در جبهه غبطه مي‌خورد. در آن زمان، آرمان اين بود كه كي باشد توفيق شركت از نزديك يابد و سر بر ديوار سنگر گذاشته و در كنار ياران اباعبدالله نغمۀ حسين سر دهد. امروز آن آرمان به مراحم بي‌پايان تو تحقق يافت، ولي تازه متوجه مي‌شود كه اين قدم اول و شايد قبل از اول است. آن‌چه را جبهه لازم دارد، چيز ديگر است، نه فقط شركت كردن. اگرچه نقش شركت و دور شدن از محيط تعلقات دنيا و همجواري با عزيزان عارف، خود منت بزرگ توست، اما اين‌جا را مايه‌هاي ديگر لازم است و ابزار و وسايلي مهمتر. تازه اول احساس شرمندگي‌ها، شناخت ضعف‌ها و عقب‌ماندگي است. خدايا، از اين ضعف‌ها و ناتواني‌ها و عقب‌ماندگي‌ها به تو پناه مي‌بريم و از تو استمداد مي‌طلبيم و حال كه توفيق شركت عنايت كرده‌اي، لياقت همراهي و همگامي با اين ياران حسين را به ما عنايت فرما. خدايا، لحظات حساس قبل از حمله است. آن‌چه از قرائن پيداست، امشب شب حمله خواهد بود. عاشقان حسيني، از ديروز آماده مي‌شوند و اگر مشيت تو تعلق گيرد، فرداشب و يا شب‌هاي آينده نوبت عمليات گردان ما خواهد بود. خدايا،آيا اين بندۀ گنهكار تو لياقت شركت در اين عاشورا را خواهد داشت؟ خدايا،آيا مرثيه‌خوان حسين (ع) در اين قافلۀ حسيني عازم كربلا، خواهد توانست با رزمندگان عاشق همراهي كند؟ خدايا، خودت عزت و آبروي اين لباس اسلامي را حفظ فرما كه مي‌داني غرض ما از شركت تنها تبليغ اين لباس و اسلام است. خدايا، آن‌چه را كه آرزوي نهايي من بود كه شركت در عمليات باشد، ظاهراً همه موارد مقدماتي آن مهيا شده است. تجهيزات در اختيار قرار گرفته و مشخص شده كه بايد در گردان 130 با گروهان يك حركت كنم. گردان هم كه آماده حركت است، تنها از اين لحظه الطاف و مراحم بي‌پايان توست كه همچون قبل كه دائماً بر بندگان ريزان بوده است، در اين لحظات حساس به فرياد منِ ضعيف برسد. شركت در عاشوراي رزمندگان تو، ايمان قوي، قدرت تقوي، توان حسيني و عشق خدايي لازم دارد… كه من فاقد همۀ اين ويژگي‌ها هستم. تنها به لطف تو اميدوارم كه در شب حمله مرا همراهي كرده و بتوانم به اين وظيفۀ سنگين عمل نمايم.


نویسنده : بروشور راهیان نور

تاریخ : 1399

خاطره : شهید حسین خرازی فرمانده لشکر 14 امام حسین (ع)، دو شب پس از عملیات در ارتفاعات سورن و در مراسم شهــادت سید مصطفـی حسن‌زاده (مسؤول اطلاعات‌عملیات لشکر)، خطاب به نیروهایش چنین گفت:هدف بیشترِ این شهادت‌ها، تربیت ما انسان‌های خاکی است. اگر در این شهادت‌ها خوب دقت کنیم، می‌بینیم برای ما تربیت‌هایی است. در هر شهیدی، یک خصیصه‌ای است، یک اخلاق پسندیده‌ای است که اگر ما به آن تأسی کنیم، برای ما می‌تواند رهنمون و هدایت‌گر باشد. خداوند انسان‌هایی را انتخاب می‌کند که بیشتر دوست‌شان داشته باشد: “یحب‌الذین یقاتلون فی سبیل صفاً کانهم بنیان مرصوص”، و این شهدا و این برگزیدگان، همگی در مقام صبر و مجاهدت مشخص می‌شوند. قرآن كريم مي‌فرمايد مپنداريد كساني كه در راه ما جهاد كردند و شهيد شدند، مرده‌اند، اين‌ها حيات دارند، با شهادت خودشان به ما حيات مي‌دهنـد. مي‌بينيم كه اين‌طور هم هست. در جامعۀ اسلامي كه ارزش‌هاي انساني و اسلامي براي ما معيــار است، اين انسان‌ها آن‌طور كه خـدا آن‌ها را برمي‌گزيند، باید براي ما هم الگو باشند. اسلام و تاریخ، فداکاری این شهدای بزرگ را از یاد نخواهد برد. اگرچه این شهدا (کما این‌که امام هم فرمودند) در روی زمین گمنام هستند ولیکن در آسمان‌ها این‌ها کرامت دارند و عظمت. عزت ما هم در همین شهادت‌ها و جراحت‌هاست. ما، هم به شهادت و هم به این جراحت‌ها آزمایش می‌شویم و مؤمنین در این مرحله از آزمایش است که میزان و گرایش به حق و صبرشان مشخص می‌شود که چقدر به حق و به خدا جداً وفادارند و گرایش دارند. شهدا در اين صحنه و در اين ميدان، بهترين الگوها و بهترين علامت‌هاي راه و نمونه‌هایي هستند كه اين اهداف را در جامعه پياده مي‌كنند و با شهادت خودشان گواه مي‌گيرند؛ خدا آن‌ها را بر ما گواه مي‌گيرد: “يتخذ منكم شهداء”. حتي در مقام شهيد هست كه در روز قيامت، پيامبران هم برپا مي‌شوند و مي‌ايستند به احترام شهدا؛ و شهــدا بدون جــواب و سؤال مي‌آيند، از جلوي همگي رد مي‌شوند و اولين گروهي هستند كه به بهشت خداوندي مي‌رسند و در آن‌جا مقيم مي‌شوند. اين‌ها همگي در اثر پاسداري و جا پاي انبياء گذاشتن و در خط انبياء حركت كردن و خود را منطبق با قوانين و معيارهايي كه آن‌ها براي جامعۀ ما عرضــه داشتند، مي‌باشد. شهدا الگوهاي انسانيت و انسان‌هاي وارسته‌اي هستند كه خودشان را از وابستگي‌ها رهانيده‌اند و كلمۀ زيبا براي اين شهدا گفته شده كه: شهيد اوج رهایي از وابستگي‌هاست.


نویسنده : بروشور راهیان نور

تاریخ : 1399

خاطره : شهید علی صیاد شیرازی دربارۀ یکی از مراحل عملیات گفته است: قرار بود در مرحلۀ سوم عملیات، یگان‌های ارتش و سپاه از رودخانه قزلچه عبور کنند و ارتفاعات مهم کانی‌مانگا و سنگ معدن را به تصرف خود درآوردند. در قرارگاه، پیرامون مرحلۀ سوم عملیات تبادل‌نظر کردیم. اکثر فرماندهان در نظر داشتند گردان‌ها را از رودخانه قزلچه عبور بدهند و مستقیم و یکباره به ارتفاعات کانی‌مانگا هجوم ببرند و بالای آن به یکدیگر ملحق شوند. صعود به قله‌های بلند کانی‌مانگا به آسانی میسر نبود. در گرماگرم بحث و گفت‌وگو بودیم. جلسه‌های مکرر داشتیم. فرصتی پیش آمد و گوشۀ سنگر خوابم برد. در عالم خواب، امام خمینی را دیدم که به قرارگاه تشریف آوردند. مقابل ایشان صف کشیدیم. امام با همۀ فرماندهان ملاقات کردند. من در آخر صف، منتظر بودم و می‌خواستم در خلوت با ایشان صحبت کنم. وقتی امام مقابل من قرار گرفت، نتوانستم کلمه‌ای بیان کنم. قصد داشتم نگرانی‌ام را ابراز کنم. بعد از سلام و دیداری کوتاه، متوجۀ دیگر فرماندهان شدند. مجدد به سمت من برگشتند، سری تکان دادند و لبخندی زدند و فرمودند: «شما، کارتان درست می‌شود.» این‌جا بود که آرامش پیدا کردم. بحث و بررسی همچنان ادامه یافت. طرح‌های زیادی بود و فرصت فرماندهان کم. سرانجام مرحلۀ سوم عملیات والفجرچهار شروع شد. نبرد در ارتفاعات کانی‌مانگا به اوج رسید. ارتفاعات شیخ‌گزنشین و شیخ‌تارجر به تصرف قوای خودی درآمد، ولی قلۀ 1904 نه. یعنی بلندترین قلۀ کانی‌مانگا در اختیار دشمن ماند و تنگۀ روکان و شهر پنجوین سقوط نکرد. لشکر 27 در این مرحله نقش اساسی داشت. گردان‌هایش تازه‌نفس بودند و عدۀ آن‌ها زیاد بود. برای تصرف 1904 تلاش فراوانی کردند. عملیات به روز کشیده شد. و شبی دیگر و روزی دیگر. من در گرماگرم نبرد، از قرارگاه تاکتیکی لشکر 27 در کنگرک به خط مقدم می‌رفتم و آخرین وضعیت خطوط را کنترل می‌کردم. روزی بین لری و کنگرک پرواز می‌کردیم که جنگنده‌های دشمن متوجه ما شدند. یکی از آن‌ها آمادۀ حمله شد و به طرف ما شیرجه زد. راکت‌های آن طـوری از کنـار مـا مـی‌گـذشت کـه مـوج حـرکت و انفجـار آن‌هـا هلیکوپتـر مـا را به لـرزه می‌انــداخت. ســـرهنگ خلبـان، ســرعت هلی‌کوپتـر را به 140 مایل در سـاعت رسانـد و تـوانست مـا را از مهلکه بـرهانـد. شنیده بودیـم که هلیکوپتر شهیـد کشوری به همین شیوه گرفتار شده بود. عملیات در چنـد مرحله ادامه پیدا کرد. نیروهای ما از جهات مختلف به قلۀ 1904 حمله کـردند. عملیات والفجـر4 یک ماه طول کشید و قـلۀ 1904 سقـوط نکـرد و سرانجـام صحنۀ نبـردبسته شد.


نویسنده : بروشور راهیان نور

تاریخ : 1399

خاطره : از پشت خاکریز خودی، شاهد عبور ستون‌های رزمنده بودم. همۀ فرماندهان ارشد ما حضور داشتند. گردان‌ها پس از عبور از رودخانه قزلچه، به سمت یال‌های بزرگ و قله‌های کانی‌مانگا هجوم بردند؛ هر گردان به سوی یک قله. پاسی از شب گذشته بود که درگیری شروع شد. کار به روز بعد کشیده شد. مرا برای توجیه مناطق آزاد شده، فرستادند. به ارتفاع شیخ‌تارجر نزدیک شدم. تپه‌های چپ و راست در تصرف ما بود، ولی یک کمین هنوز تسخیر نشده بود. عراقی‌ها با آخرین قدرت مقاومت می‌کردند. داخل تنگه بودم. سمت راست شیخ‌گزنشین بود و سمت چپ شیخ‌تارجر. مجروحان از بالای قله‌ و ارتفاعات به سمت پایین سرازیر بودند. دو نفر را دیدم که با هم پایین می‌آمدند. اولی پایش با مین قطع شده و به پوستی آویزان بود. دیگری مجروحی بود که هر دو چشمش را بسته بود و صورتش پر از خون بود. مجروح که یک پا نداشت، بر پشت مجروح نابینا سوار بود و قدم به قدم می‌گفت که از کدام سمت برود. هر دو از نفس افتاده بودند. گلوله‌های خمپاره زمین اطرافم را شخم می‌زدند. بچه‌ها چند تا قله را پاکسازی کرده بودند. قلۀ اصلی مثل کوه آتش‌فشان بود. از بالای آن آتش می‌بارید. جلوتر، در یکی از یال‌ها، با منظرۀ فجیعی روبه‌رو شدم. در تپه‌های شمالی کانی‌مانگا، به محوطه‌ای رسیدم که با سنگ‌های ریز و درشت پوشیده شده بود. پیش‌تر رفتم. عدۀ زیادی از شهدا را زیر سنگ‌ها دیدم. این‌ها شهدای لشکر ثارالله کرمان بودند که زیر خروارها سنگ خوابیده بودند. آن‌ها طلایه‌داران نیروهای خط‌شکن بودند. پیش از آن‌که لشکر ما وارد عمل شود، لشکرهای دیگر در منطقه عمل کرده، اما موفق نشده بودند. این‌ها شهدای مراحل قبلی عملیات بودند. بین شهدا، نوجوانان زیادی دیده می‌شدند. هنوز مویی روی صورت‌شان نروییده بود. پوتین‌هاشان را برده بودند. لباس‌شان را کنده بودند. لاشه‌هــای سنگ روی ســــر و سینــه‌شان افتــاده بود. بی‌رحمانه،بی‌رحمانه... صحنۀ دردناکی بود. برای یک لحظه به زمین و زمان شکایت بردم. کندن زمین کوهستان، سخت و جان‌فرسا است. عراقی‌ها هم به خودشان زحمت نداده بودند و جنازه‌ها را با سنگ پوشانده بودند. همان جا کنارشان نشستم. انگار کنار قتلگاه بودم. کسی روضه نمی‌خواند، اما من می‌گریستم.


نویسنده : بروشور راهیان نور

تاریخ : 1399

خاطره : چند روزى مى‌شد اطراف منطقۀ کانى‌مانگا کار مى‌کردیم و مشغول تفحص پیکر شهداى عملیات والفجر4 بودیم. اواسط سال 71 بود. از دور متوجه پیکر شهیدى داخل یکى از سنگرها شدیم. سریع رفتیم جلو. همان‌طور که داخل سنگر نشسته بود، ظاهراً تیر یا ترکش به او اصابت کرده و شهید شده بود. خواستیم بدنش را جمع کنیم و داخل کیسه بگذاریم. بعد از لحظاتی، در کمال حیرت دیدیم انگشت وسط دست راست این شهید کاملاً سالم مانده است؛ یعنی در حالی که همۀ بدن او اسکلت شده بود، این انگشت سالم مانده بود. کمی که دقت کردیم، دیدیم داخل این انگشت شهید، انگشتری است. همۀ بچه‌ها دور پیکر شهید جمع شدند. خاک‌هاى روى عقیق انگشتر را که پاک کردیم، صدای ناله و فغان بچه‌ها بلند شد. روى عقیق آن انگشتر حک شده بود: حسین جانم. نذر چهل زیارت عاشورا کرده بودیم که شهدا روی‌شان را به ما نشان دهند. مدتی بود که روی قلــه را می‌گشتیـتم و شهیــدی پیدا نمی‌کردیم. همه جا را جستجو کردیم. لابه‌لای صخره‌ها، توی شیب ارتفاعات... همه جا را گشتیم، ولی دریغ. می‌دانستیم یک دسته در این نقطه شهید شده‌اند. روزهای تابستان بود و هوا گرم. یکی از بچه‌ها به اعتراض گفت شاید عراقی‌ها جنازۀ شهدا را به جای دیگری انتقال داده‌اند و آن‌جا خاک کرده‌اند. کم‌کم داشتیم راضی می‌شدیم وسائل‌مان را جمع کنیم و از آن‌جا برویم که یکی از بچه ها گفت: «لااقل تا پایان نذرمان بمانیم. صبح‌ها در زیارت عاشورا شهدا را قسم بدهیم که خودشان را به ما نشان بدهند.» ماندیم و آن‌چه می‌خواستیم شد. اولین شهید را بعد از زیارت عاشورای روز چهلم پیدا کردیم. شهدا جواب‌مان را دادند.


نویسنده : کرد نودی

تاریخ : 1396

خاطره : یادمان دفاع مقدس خانم شیخان مریوان در جنوب دره شیلر و در 22 کیلومتری شمال غرب مریوان و 5 کیلومتری شرق شهر پنجوین عراق و در ناحیه شمالی ارتفاعات قوچ سلطان و در مرز باشماق واقع شده است. این نقطه یادمانی به شهر پنجوین عراق و منطقه عملیاتی والفجر 4 و والفجر 9 مسلط است. ماموستا عبدالکریم فتاحی راوی مستقر در یادمان دفاع مقدس خانم شیخان مریوان در جمع کاروان راهیان نور خبرنگاران و عکاسان کردستانی گفت: انقلاب اسلامی ایران با تمام انقلاب های دنیا تفاوت دارد و آن هم این است که انقلاب اسلامی ایران تنها انقلابی است که به شرق و غرب وابسته نبود، بلکه به خاطر اتحاد و هم دلی تمام اقشار مردم و رهبری عالمی دینی به وقوع پیوست و تمام دنیا را تحت تأثیر خود قرار داد. مخالفان انقلاب اسلامی ایران خیلی زود سر برآوردند و ضدیت خود را با مبانی اسلامی و انسانی انقلاب اعلام کردند و در مناطق مختلف کشور و به طرق مختلف سلاح به دست گرفتند و در برابر انقلاب اسلامی ایستادند. استان کردستان از جمله نقاطی بود که مورد توجه گروهک های ضد انقلاب قرار گرفت و به اشغال نیروهای مسلح ضد انقلاب درآمد. بعد از اشغال کردستان به دست گروهک های ضد انقلاب، تعدادی از مردم کردستان که نمی توانستند این وضعیت را تحمل کنند به کرمانشاه مهاجرت کردند و بعد از مدتی به کمک شهید محمد بروجردی سازمان پیشمرگان مسلمان کرد را تأسیس کردند و برای بازپس گیری کردستان سلاح به دست گرفتند و به مصاف کفر رفتند. همزمان با آغاز عملیات پاکسازی کردستان از لوث وجود گروهک های ضد انقلاب، جاویدالاثر حاج احمد متوسلیان وارد شهر مریوان شد و فرماندهی سپاه این شهرستان را عهده دار شد. حاج احمد در طول مدتی که در شهر مریوان مستقر بود موجی از اتحاد و هم دلی را میان رزمندگان سپاه اسلام و مردم بومی منطقه ایجاد کرد. نفوذ حاج احمد در اعماق جان مردم باعث شد که اهالی مریوان ایشان را برادر احمد خطاب نمایند. در حالی که مردم کردستان در حال جنگ با دشمنان داخلی بودند، جنگ تحمیلی نیز آغاز شد و یکی از نقاطی که بسیار مورد توجه مزدوران بعثی قرار داشت ارتفاعات قوچ سلطان بود. ارتفاعات مشرف به مریوان از یک سو و دره شیلر از طرف دیگر از جمله نقاطی بود که مورد توجه نیروهای بعثی قرار داشت و توپخانه بعثی با تمام توان روستاهای مرزی را از این نقاط مورد هدف قرار می داد. وجود بخشی از دشت شیلر در خاک ایران، موقعیت خاصی را از جنبه نظامی در منطه ایجاد کرده بود. از یک سو گروهک های ضدانقلاب با استقرار در دره شیلر به آسانی وارد خاک ایران در محدوده شهرهای بانه، سقز، دیواندره و مریوان می شدند و از طرف نیروهای نظامی ایران برای تشکیل خطوط دفاعی مجبور بودند منطقه گسترده ای را تحت پوشش قرار دهند و در خطوط طولانی پدافندی مستقر شوند. این در حالی بود که با اجرای عملیاتی موفق در دره شیلر، بسیاری از مشکلات برطرف می شد. به همین منظور عملیاتی با نام والفجر 4 دراواخر مهرماه سال 1362 با رمز یا الله در منطقه طرح ریزی شد. عملیات با شرکت یگان های رزمی سپاه و ارتش در دو محور بانه و مریوان آغاز شد و بعد از سه مرحله پایان یافت و ضمن آزادسازی 300 کیلومتر مربع از مناطق اشغالی ایران، 700 کیلومتر مربع از سرزمین عای عراق نیز تصرف شد. در این عملیات پادگان گرمک عراق به کنترل رزمندگان سپاه اسلام در آمد و پادگان شهر پنجوین نیز زیر دید مستقیم رزمندگان سپاه اسلام قرار گرفت. هم چنین 18 هزار نفر از نیروهای بعثی کشته و در حدود 800 نفر نیز به اسارت رزمندگان سپاه اسلام درآمدند. اجرای موفقیت آمیز عملیات والفجر 4، وضعیت خطوط نبرد را در منطقه بانه و مریوان به گونه ای رقم زد که مقدمات عملیات دیگری در این منطقه فراهم شود. یگان هایی از نیروهای زمینی سپاه با هدایت قرارگاه نجف اشرف پس از شناسایی های لازم، در حالی که عملیات والفجر 8 در جریان بود، عملیات والفجر 9 را در اوایل اسفندماه سال 1364 آغاز کردند تا ضمن کاستن از فشارهای بی وقفه ارتش بعث به نیروهای خودی در منطقه فاو، نیروهای بعثی مستقر در شهرهای شمالی عراق را در معرض تهدید قرار دهند. رزمندگان سپاه اسلام از سه محور وارد خاک عراق شدند و با تصرف 200 کیلومتر مربع از خاک عراق و 1500 نفر کشته روی ارتفاعات موبرا و مامی خلان مستقر شدند. عملیات های انجام گرفته شده در این منطقه 1 قوچ سلطان 27/09/59 لشکر 28 ارتش و سپاه مریوان 2 آفندی قوچ سلطان 01/01/60 سپاه وارتش 3 پدافندی قوچ سلطان 27/01/60 لشکر 28 ارتش و داوطلب سپاه 4 آفندی قوچ سلطان 05/03/60 لشکر 28 ارتش وسپاه 5 پدافندی قوچ سلطان 17/03/60 لشکر 28 ارتش 6 سلمان 02/10/60 سپاه و ارتش 7 شهدای دولاب (مبارزه با ضد انقلاب ) 06/01/61 8 والفجر 4 27/07/62 ارتش وسپاه 9 والفجر 9 05/12/64 سپاه 10 نصر 1 25/01/66 سپاه 11 بیت المقدس 22/01/67 سپاه حزب بعث عراق در ایام جنگ تحمیلی از کوه های مشرف به شهر مریوان به عنوان پایگاه توپخانه استفاده می کرد و به این ترتیب مناطق مرزی ما را هدف قرار می داد و رزمندگان سپاه اسلام باید این ارتفاعات را پاکسازی می کردند تا مردم به راحتی بتوانند در خانه و کاشانه خود آرامش داشته باشند. حزب بعث برای اینکه از پیشروی رزمندگان سپاه اسلام در خاک عراق جلوگیری کند، تمام مناطق مرزی را مین گذاری کرده بود، به طوریکه حتی سال ها بعد از اتمام جنگ تحمیلی نیز بعضی مناطق مرزی آلوده می باشد و گروه های تخریب در حال فعالیت در منطقه می باشند. این کوه های سر به فلک کشیده مدفن شهدای بسیاری است و امروز گروه های تفحص برای پیدا کردن پیکر مطهر شهدا در منطقه فعالیت می کنند و برای تفحص ابدان مطهر شهدا، وجب به وجب این خاک را زیر و رو می کنند تا پیکر مطهر شهدا را به میهن اسلامی بازگردانند.


نویسنده : پیشمرگ روح الله

تاریخ : 1398

خاطره : عمليات والفجر 4 در منطقه پنجوين و با هدف متصل کردن ارتفاعات سورن به سور کوه انجام شد. در صورت تحقق اين هدف، خط دفاعي جبهه خودي در اين منطقه (دشت شيلر) کوتاه شد و در به کارگيري نيرو صرفه جويي مي شد. همچنين راه ضد انقلاب از محور دشت شيلر مسدود شده و شهر مريوان از ديد و تير دشمن خارج مي شد. علاوه بر اين، شهر پنجوين و پادگان آن و پادگان گرمک به تصرف درآمده و نيروهاي دشمن منهدم مي شدند و سرانجام، با پيروزي در اين عمليات، مقدمات انجام عمليات در استان سليمانيه عراق فراهم مي آمد. مهم ترين ارتفاعات منطقه پنجوين عبارتند از: سون، سور کوه و کاني مانگا که دهانه شيلر را تشکيل مي دهند. ارتفاع ديگر منطقه، زله است که به شهر پنجوين مشرف مي باشد. اين شهر در طول جنگ به منطقه اي نظامي تبديل شد و خالي از سکنه شد. دشمن با آگاهي از قصد رزمندگان براي حمله به اين شهر، بخش عمده اي از آن را منهدم کرد. بر اساس طرح مانور، عمليات در دو مرحله، از دو محور بانه و مريوان آغاز مي شد. اهداف مرحله اول از محور بانه، تأمين ارتفاعات لري، گرمک و کنگرک، و از محور مريوان، ارتفاعات زله، مارو و خلوزه بود.در مرحله دوم، نيز مي بايست ارتفاعات سورن و کاني مانگا تصرف شود و با تکميل هدف هاي واسط عمليات، ارتفاع سورن به سور کوه وصل شده و هدف اصلي تحقق يابد. براي انجام اين مانور، هشت لشکر و دو تيپ پياده از سپاه و يک لشکر پياده از ارتش مأمور شدند. در مرحله اول، 22 گردان از سپاه و سه گردان از نيروي زميني ارتش، و در مرحله دوم، هفت گردان از سپاه و يک گردان از نيروي زميني ارتش و در مرحله سوم، تنها 25 گردان از سپاه وارد عمل شدند. عمليات در 27 مهر 1362 (حدود دو ماه و نيم پس از عمليات والفجر 2 و 3) آغاز شد. در مرحله اول عمليات، به دليل سرعت عمل فوق العاده، نيروها ارتفاعات لري، گرمک، کنگرک در محور بانه و مارو، خلوزه 1، بلاله، سربلاله، تخم مرغي، سه درختي، پادگان گرمک، شهرک هرگنه و تپه شهدا در محور مريوان، آزاد شد. مرحله دوم، دو روز پس از مرحله اول، آغاز شد و طي آن، ارتفاعات خلوزه 2، کلو، هفت توانا، ارتفاعات اطراف پنجوين، يال شرقي ارتفاع زله، ارتفاعات 1672 شرق سنگ معدن در محور مريوان و شاخ نالشکينه در محور بانه، تصرف شد و نيروهاي خودي به طور کامل بر شهر پنجوين تسلط يافتند، اما به دليل عدم سقوط کامل ارتفاع زله، تصرف کامل شهر ميسر نشد. اگر چه عمليات والفجر 4 بايستي در دو مرحله انجام مي شد ولي براي کامل کردن هدف ها، حدود سيزده روز بعد يعني در 12 آبان 1362، مرحله سوم اين عمليات نيز انجام شد و طي آن، ارتفاعات استراتژيک شيخ گزنشين، شاخ تاجر از کاني مانگا به دست رزمندگان اسلام افتاد و در منطقه غرب ارتفاع کاني مانگا و چوارتا نيز نيروها دست به پيشروي زدند.


نویسنده : پیشمرگ روح الله

تاریخ : 1398

خاطره : حماسه بزرگ جبهه شمالی دشت‌ وسيع‌ و دره‌ «شيلر» ميان‌ شهر مرزي‌ «بانه» و «مريوان» با فرورفتگي‌ خاصي‌ كه‌ از خاك‌ عراق‌ به‌ داخل‌ ايران‌ دارد، در گذشته‌ و در تاريخ‌ جنگ‌ تحميلي‌ منطقه‌ مهمي‌ به‌ شمار مي‌رود. بلندي‌هاي‌ «سورن»، «سوركوه» و «كاني‌ مانگا» در دهانه‌ اين‌ دشت‌ قرار دارند. عمليات‌ «والفجر4» در سه‌ مرحله‌ با هدف‌ وصل‌ اين‌ بلنديها به‌ يكديگر درخط‌ خودي، از روز27 مهر ماه‌1362 به‌ مدت‌ سي‌ و سه‌ روز در منطقه‌ جبهه‌ شمالي‌ سليمانيه‌ و پنجوين‌ انجام‌ شد. حمله‌ ساعت‌24 و با رمز «ياالله‌ ياالله‌ ياالله» در منطقه‌اي‌ به‌ وسعت‌ صدها كيلومتر مربع‌ آغاز شد. نيروها از دو محور بانه‌ و بلندي‌هاي‌ «لري»، «گرمك»، «كنگرك» و در محور مريوان‌ و بلندي‌هاي‌ پنجوين‌ به‌ نام‌ «زله»، «مارو» و «خلوزه» به‌ پيشروي‌ پرداختند.در مرحله‌ دوم‌ پس‌ از گذشت‌ دو روز از مرحله‌ نخست، بلندي‌هاي‌ سورن‌ و كاني‌مانگا و چندين‌ نقطه‌ ديگر آزاد شد، اما بر اثر پاتك‌هاي‌ دشمن‌ روي‌ قله‌هاي‌ كاني‌مانگا، برخي‌ از مناطق‌ دست‌ به‌ دست‌ شد و نهايتا در اشغال‌ دشمن‌ باقي‌ماند. مرحله‌ سوم‌ عمليات‌ روز2 آبان‌ ماه‌1362 به‌ اجرا درآمد. سپاه‌ پاسداران‌ تنها با25 گردان‌ وارد عمل‌ شد و در مجموع‌1000 كيلومتر مربع‌ شامل300 كيلومتر از اراضي‌ايران‌ و700 كيلومتر از اراضي‌ عراق‌ آزاد شد و معابر نفوذي‌ گروهك‌هاي‌ ضدانقلاب‌ به‌ داخل‌ ايران‌ در دره‌ شيلر مسدود گرديد. اين‌ عمليات‌ را8 لشكر و2 تيپ‌ از سپاه‌ پاسداران‌ و1 لشكر پياده‌ از ارتش‌ به‌ انجام‌ رساندند. فرآيند اين‌ عمليات، تصرف‌ پيشرفتگي‌ دشت‌ شيلر، شهر و پادگان‌ پنجوين‌ و گرمك‌ عراق‌ و تسلط‌ بر13 شهر و روستاي‌ عراق، همراه‌ با19000 تن‌ كشته‌ و زخمي‌ و اسير و نابودي‌ ده‌ها گردان‌ كماندويي‌ و مخصوص‌ و گروهان‌ دشمن‌ بود. دستاورد ديگر اين‌ عمليات‌ خارج‌ ساختن‌ شهر مريوان‌ از زير ديد و تير دشمن‌ و فراهم‌سازي‌ مقدمات‌ عمليات‌ آتي‌ در استان‌ سليمانيه‌ عراق‌ بود. همچنين‌ با انجام‌ اين‌ حمله‌200 تن‌ از رزمندگان‌ اسلام‌ از اسارت‌ افراد ضد انقلاب‌ بيرون‌ آمدند. ارتش‌ عراق‌ در طول‌ اين‌ عمليات‌10 فروند هواپيما، يك‌ فروند چرخبال، بيش‌ از90 دستگاه‌ تانك‌ و نفربر زرهي،200 دستگاه‌ خودرو و انبوهي‌ از سلاح‌ و مهمات‌ خود را از دست‌ داد و5 دستگاه‌ تانك‌ و نفربر،10 دستگاه‌ لودر و بولدوزر،200 دستگاه‌ خودرو سبك‌ و سنگين،20 قبضه‌ سلاح‌ ضدهوايي‌ سام‌7 ، مقداري‌ وسايل‌ مخابراتي، مهمات‌ و سلاح‌هاي‌ سبك‌ و سنگين‌ از دشمن‌ به‌ غنيمت‌ نيروهاي‌ ايراني‌ درآمد. در اين‌ عمليات‌ سردار شهيد علي‌ رضائيان‌ فرمانده‌ قرارگاه‌ مقدم‌ حمزه‌ سيدالشهدا در منطقه‌ به‌ شهادت‌ رسيد.


نویسنده : سایت شهید همت

تاریخ : 1390

خاطره : قسمتی از سخنرانی حاج همت بعد از عملیات والفجر 4 (حدود 4 ماه قبل از شهادت) خیلی از عزیزان را نیز در این عملیات از دست دادیم. خیلی از بچه های گمنام، شریف و به قول فرمانده دلاور تیپ عمارِ لشکرِ ما، شهید اکبر حاجی پور، "دریا دل" که گمنام به شهادت رسیدند. آنان خیلی عظمت داشتند. فقط خدا عظمت آنها را می داند ... برادرمان حاجی پور، فرمانده تیپ یک عمار، برادر مهدی خندان معاون این تیپ و حاج عباس ورامینی مسئول ستاد لشکر، برادرمان نظام آبادی معاون گردان حمزه که از بچه های خوب بسیج بودند و برادر ابراهیم معصومی فرمانده گردان کمیل و برادر میر حمید موسوی معاون گردان مسلم بن عقیل و شهدای بسیج که همه شان سردار بودند و به فیض شهادت نائل آمدند. ما چاره ای نداریم جز اینکه مرد باشیم و راه این شهداء را ادامه دهیم. ... در روایت است اگر شما در جنگ شرکت کردید و برای شهادت رفتید، اگر شهید هم نشدید، اجر شهید را دارید. مواظب باشید این اجر را از بین نبرید. شما مثل شهیدِ زنده اید. ان شاءالله بتوانید راه شهدا را محکم و پر قدرت ادامه دهید. ما باید ثابت قدم باشیم. خدا شاهد است این صحنه هایی که دارد از مقابل چشمان ما می گذرد، کمتر از صحنه های صدر اسلام نیست. در صدر اسلام، آقا ابا عبدالله (ع) ۷۲ تن یار داشت. همه اش ۷۲ تن بودند که می روند شهید میشوند. الان چیز دیگری دارد اتفاق می افتد. صحنه ای از بچه های تخریب لشکر برایتان تعریف کنم. در مرحله دوم رسیدند به سیم خاردار. یکی در گردان مالک روی سیم خاردار می خوابد و می گوید:" پایتان را روی من بگذارید و رد شوید. بچه های بسیج پا بروی پشتش می گذارند و می گذرند. او روی سیم خاردار می میرد. یک مین زیر شکمش منفجر می شود و شهیدش می کند. کسی این قدر عاشق؟ مگر عشق بدون شناخت می شود؟ عشق بدون شناخت معنا ندارد. در ارتش های دنیا، نیرو هایی که عشقِ بدون شناخت دارند، می آیند و کُپ می کنند. از جایشان تکان نمی خورند. از گلوله می ترسند. این شناخت می خواهد که یکی روی مین بخوابد. سینه اش را بگذارد روی سیم خاردار تا دیگران از روی بدن او رد شوند. شوخی نیست. تا درک نباشد، نیت ها پاک نمی شود. و اما در مورد حرکت به سمت تهران. تا آنجایی که در توان لشکر بود، آسایش و رفاه برای شما فراهم شده، ولی یک انتظار داریم. به عنوان یک برادر کوچکتر خواهش می کنم برای دیدن خانواده شهدا به منازل این عزیزان بروید و به آنها سرکشی کنید. ان شاءالله راهی تهران که شدید، برای روز هجدهم آذر ۶۲ در نماز جمعه دانشگاه تهران حضور پیدا کنید. دعا برای سلامتی امام عزیز هم فراموش نشود. والسلام علیکم و رحمة الله و برکاته.


والفجر4
والفجر4
والفجر4
والفجر4
والفجر4
والفجر4