ّ ّ ّ ّ ّ
بازگویی زاویه‌های پنهان یک اسطوره
تاریخ و زمان ارسال :23 بهمن 1391
دسته بندی : یادداشت
7
خلاصه یادداشت :

مرد و همسرش مدت چهارماه در کربلا ماندند و زن در این مدت سلامتی خود را بازیافت. آن گاه هر دو آماده حرکت به سوی وطن شدند. دو ماه پس از بازگشت به ایران، زن، روز 12 فروردین 1334 در قمشه اصفهان(شهرضا) در خانه‌ای محقر پسری رابه دنیا آورد که نامش را محمدابراهیم گذاشتند.

مرد و همسرش مدت چهارماه در کربلا ماندند و زن در این مدت سلامتی خود را بازیافت. آن گاه هر دو آماده حرکت به سوی وطن شدند. دو ماه پس از بازگشت به ایران، زن، روز 12 فروردین 1334 در قمشه اصفهان(شهرضا) در خانه‌ای محقر پسری رابه دنیا آورد که نامش را محمدابراهیم گذاشتند. رمان «پرستوی سال های جنگ» نوشته علی اکبر والایی بر اساس سرگذشت شهید محمدابراهیم همت، فرمانده لشگر حضرت رسول (ص) شکل گرفته است. نویسنده کلیت رمان را به پانزده مقطع جداگانه، اما در نهایت به هم ‌پیوسته فصل‌بندی کرده که با در کنار هم قرار گرفتن قطعات پازل، شکل نهایی اثر تکمیل میشود. اساس شکل‌گیری نهایی ساختار رمان به صورت ترکیب‌بندی است و در تقسیم‌بندهای ساختاری میتوان آن را در ردیف رمان های ترکیبی جای داد. پیکره نهایی اثر از پیوست داستانواره‌های مستقل از هم، ترکیب یافته و هر یک از پانزده فصل رمان که به صورت داستانواره‌هایی با تمام ویژگی های یک داستان کوتاه در طول روایی رمان جای گرفته‌اند، به تنهایی گوشه‌هایی از یک زندگی را ارایه داده‌اند. نویسنده سعی کرده رمان از نظر بعد زمانی، تمامی سال هایی را که به نوعی به زندگی شخصیت اصلی رمان مربوط است، در اثر خود بیاورد. این بعد زمانی ‌از چند ماه قبل از تولد محمدابراهیم همت تا ساعاتی پس از پایان حیات وی را شامل میشود. با توجه به حضور یک شخصیت واقعی( شهید محمدابراهیم همت) در مرکز ثقل رمان، میتوان این اثر را به نوعی بازتاب‌دهنده سه دهه از تحولات سیاسی و اجتماعی تاریخ معاصر ایران قلمداد کرد. وفاداری نویسنده به اصل حاکم بر این نوع آثار داستانی که حفظ سندیت وقایع و مستندگونه بودن آن را در اولویت قرار میدهد، این باور را در ذهن مخاطب پررنگ میکند که با یک اثر داستانی با پشتوانه‌های مستند تاریخی مواجه است. تنها حلاوت و تاز‌گی نگاه نویسنده بر واقعه‌ای که پیش از این به ثبت رسیده است مورد توجه مخاطب قرار میگیرد. مخاطب این‌گونه آثار داستانی بیشتر مایل است یک برهه حساس از تاریخ معاصر یا ادوار گذشته و همچنین سرگذشت شخصیت‌هایی را که در مقاطع حساس تاریخی با عملکردهای خود باعث نگرش‌های نو جامعه بر آن واقعه و یا تغییر نگاه‌های یک عصر به خصوص شده‌اند را از زوایایی گوناگون به تماشا بنشینند و یک واقعه ثبت شده را از نگاه‌های متفاوت به مقایسه بنشیند و در نهایت با در کنار هم قراردادن منظرهای گوناگون، به یک دیدگاه قابل قبول دست یابد. نویسنده برای مستند جلوه دادن پس زمینه و بستر رمان از حوادث و اشخاص مستند و آشنای دوران معاصر استفاده میکند. حقایقی که در منظر مخاطب، آشنا جلوه میکند در بستر روایی ‌رمان بیشمار است. صحنه‌هایی مانند تولد محمدابراهیم همت در زمان و مکان معین مطابق با اسناد حقیقی و همچنین دیدار فرماندهان جنگ پس از عملیات پیروز فتح‌المبین با رهبر انقلاب حضرت امام خمینی(ره)، که این دیدار از آن حقایقی است که هرگز از حافظه تاریخ محو نمیشود و بیگمان یکی از علل مانایی و ماندگاری یادهای شیرین پایداری در این نکته‌های تاریخی نهفته است. نویسنده با مهارت این صحنه‌های جاودان و ماندگار را به عنوان صحنه‌های متبرک در دل رمان پرستوی سال‌های جنگ جای داده است. و چه خوش نشسته است یاد و نام آن قافله‌سالار عشق در دفتر زندگی اسطوره‌های مقاومت و پایداری . در اتاق محقر میهمانان بیت، جمع فرماندهان به همراه ابراهیم، در سکوت و انتظار چشم به در اتاق دوخته بودند. پس از عملیات پیروز فتح‌المبین، این چندمین باری بود که ابراهیم به دست‌بوسی رهبر انقلاب میآمد؛ اما هر بار همان احساس مرتبه اول به او دست میداد. همان هیجان، همان دلهره و اضطراب و همان حس غریبی که همواره از وجود آن در خود لذت میبرد. لحظه‌ها به کندی میگذشت. جمع فرماندهان، همه تنگ در کنار هم نشسته بودند و اکنون بیش از هر زمان دیگری در خانه محقر امام، خود را به یکدیگر نزدیک میدیدند. ابراهیم همان طور که چشم بر در داشت، با خود اندیشید: در این خانه عجب فضیلتی است که هرازگاه همه را به هم نزدیک میسازد و حس تواضع و خدمتگزاری را بیش از هر مکان دیگری در وجود انسان بیدار میکند. به حتم رمزی در این خانه نهفته است؛ رمزی که بیشک به امام مرتبط است. به صاحب خانه.. نویسنده سعی میکند در طول روایی رمان خود، آیینه تمام نمایی از زندگی شهید محمدابراهیم همت باشد و تمام حالات و روحیات مکشوفه خود از درونیات شخصیت اصلی رمان را منعکس کند. او برای این کار نقطه شروع رمان را از زمان‌های قبل از تولد محمدابراهیم پایه‌گذاری میکند. مادر ابراهیم که حامله است، چند ماهی را در جوار بارگاه حضرت سیدالشهدا دخیل میبندد و سلامتی خود و فرزند در راهش را از حضرت امام حسین(ع) طلب میک
برچسب ها :
*
*