ّ ّ ّ ّ ّ
وضع فعلی تفحص در ایران چگونه است؟ به دنبال لیلا در جزیره مجنون
تاریخ و زمان ارسال :05 آذر 1392
دسته بندی : یادداشت
8
خلاصه یادداشت :

در جوامع مدرن برای هر کاری که به‌عهده حاکمیت گذاشته شده یک مسئول وجود دارد. جنگ هم یکی از مسائل حاکمیتی است و دولت‌ها باید خود جنگ و اثرات آن را مدیریت کنند. مطمئنا یکی از پیامدهای جنگ وجود افرادی است که از آنان خبری در دست نیست یا این که جسد آنان به خانواده برنگشته است.

خصوصا این که اسلام تاکید زیادی بر تعیین تکلیف وضع افراد مفقود الاثر و مفقود الجسد دارد. از این روست که تفحص به عنوان یک امر حکومتی از زمان پایان جنگ به عهده دولت گذاشته شد. البته در اینجا مفهوم عام از دولت مدنظر است و نه قوه مجریه. براساس مصوبه شماره 570 ـ170 / ش ع مورخ 22 مهر 70 شورای عالی امنیت ملی، کمیته جستجوی مفقودان ستادکل نیروهای مسلح، مسئول تفحص پیکرهای شهداست. این کار به چند دلیل قابل فهم صورت گرفته است. اولا کار تفحص باید به عهده افراد خبره و باتجربه نظامی باشد که منطقه عملیاتی و نقاط احتمالی دفن اجساد را بدانند و ضمنا در مناطق آلوده به مین یا ادوات نظامی خنثی نشده، باعث خسارت جدید نشود. در عین حال تفحص نیاز به پشتیبانی های لجستیکی و بعضا نظامی(برای خنثی کردن مین یا پاکسازی منطقه) دارد که سپردن کار به مجموعه زیرنظر ستاد کل نیروهای مسلح را ضروری می کند. عملیات تفحص در ایران تقریبا از همان ایام جنگ تحمیلی آغاز شد. جالب است بدانید در آن روزها حتی پیکرهایی تفحص می شدند که به عنوان شهید گمنام شناخته و دفن می شدند. اما عملیات جدی تفحص از سال 1368 به دو صورت آغاز شد. نخست این که نیروهای کمیته جستجوی مفقودان در داخل مرزهای ایران اقدام به جستجوی پیکر شهدا کردند و نزدیک به 50 هزار شهید را از زیر خاک خارج کردند و دوم این که در جریان تفحص نیروهای عراقی در خاک خود بعضا پیکر رزمندگان ایرانی کشف می شد که بعدها در چارچوب مذاکره بین طرفین با اجساد عراقیان کشف شده در ایران مبادله می شد. با این حال با اتمام تقریبی عملیات تفحص در ایران و نیز سقوط صدام در عراق، توجه ایران متوجه عملیات تفحص در خارج از مرزهای کشور شد. مذاکرات پیرامون عملیات تفحص در عراق از بهمن سال 1382 آغاز شد و نزدیک به هشت سال طول کشید. کارشکنی مسئولان عراق و تمایل نداشتن نیروهای ائتلاف بین المللی اشغال کننده عراق به حضور نیروهای نظامی در مناطق عملیاتی آنان بخصوص مناطق نفت خیز جنوب عراق باعث شد ماجرا تا زمان خروج نیروهای ائتلاف و بخصوص ایالات متحده به تاخیر بیفتد. درنهایت سال 1390 توافق سه جانبه با میانجیگری صلیب سرخ حاصل و عملیات تفحص در خاک عراق آغاز شد. عملیات تفحص برون مرزی برای یافتن پیکر شهدایی انجام می شود که در عملیات برون مرزی ایران شهید شده اند. دو نمونه بارز این عملیات ، کربلای 5 و والفجر 8 بودند که از قضا تلفات زیادی هم در میان نیروهای خودی داشت. بصره، العماره، فاو و جزیره مجنون چهار قسمت از خاک عراق هستند که عملیات تفحص برای آنان برنامه ریزی شده و امید این است که بتوان در جریان این عملیات اثری از 7000 شهید دفاع مقدس پیدا کرد.
برچسب ها :
*
*