ّ ّ ّ ّ ّ
پژوهش درباره جنگ؛ با کدام هدف؟
تاریخ و زمان ارسال :06 اسفند 1393
دسته بندی : یادداشت
6
خلاصه یادداشت :

جنگ در تاریخ یک کشور، واقعه­ ای تلخ و تأثیرگذار است. به گونه­ ای که گاه نسل­های بسیار دور از تاریخ یک جنگ، برای کشف دلایل وقوع و بروز آن، روش­های بازدارندگی و جلوگیری از تکرار آن، نقش قدرتهای جهانی در آن؛ چگونگی دستیابی به پیروزی، بارها و بارها به مطالعه و بررسی آن می­ پردازند. 6 اسفند 1393-08:50:29

خبرگزاری پژوهشگاه علوم و معارف دفاع مقدس: جنگ تحمیلی عراق به ایران نیز از این قاعده مستثنی نیست. جنگی که شاید در دوران وقوع، کمتر به اهمیت تاریخی آن توجه می ­شد. اهمیتی که پس از گذشت 34 سال از روزهای آغازین، بیش از گذشته خودنمایی می­ کند و ذهن سیاستمداران و نظامیان را به خود مشغول می­ دارد. این­ که چه عواملی باعث شد صدام به کشور ما حمله کند و تجاوز به مرزها و تجزی? بخش نفت­ خیز خوزستان را طراحی نماید سؤالی اساسی است که یافتن پاسخ آن می­تواند نقش بازدارنده­ ای برای آیند? کشور داشته باشد. این­ که مراحل آمادگی و گذار ارتش عراق از طراحی تجاوز به اجرای هجوم، به چه شکل طی شد و چرا ارتش و نیروهای اطلاعاتی ما نسبت به علائم و آثار این مرحله بی­ توجهی یا کم­ توجهی کردند ، سؤال مهم دیگری است که ضرورت هشیاری و آمادگی در برابر خطرات احتمالی در آینده را به­ دنبال دارد. این ­که با وقوع تجاوز همه­ جانبه و اشغال بخش های متعددی از خاک کشور، در پی ناتوانی نیروهای نظامی از پیشگیری و مقابله با مهاجمان، چگونه مقاومت مردمی در برابر ارتش متجاوز شکل گرفت و تلاش ­های مردمی با تلاش­ های نظامی چه آمیختگی و هماهنگی ­ای پیدا کرد که منجر به توقف متجاوز و عدم تحقق هدف های او شد ، سؤالی است اساسی و مهم که در ابعاد مختلف نظامی، مدیریتی، اجتماعی، اعتقادی و فرهنگی قابل بحث و بررسی است و نتایج آن می­تواند درس ­آموز ملت­های دیگر و نسل­های آینده و کشور باشد. سؤال اساسی دیگر، این است که اختلاف نظر رهبران سیاسی و نظامی کشور، تا چه حد بر روند موفقیت دشمن و ناکامی جبهه خودی مؤثر بود و ادامه این اختلاف نظر حتی پس از برکناری بنی­ صدر، با چه روشی حل و فصل شد که پیامدهای سوء گذشته را شاهد نبودیم؟ در این زمینه، باید به این نکته مهم دقت کرد که به طور طبیعی دستیابی به وحدت نظر کامل بین رهبران سیاسی و نظامی، امری دشوار و یا حتی نشدنی است. این دوگانگی، به چه شکل باید در عرصه عمل به تصمیم­ گیری نهایی مبدل می­ شد که کمترین اثر منفی را بر منافع ملی می­ گذاشت؟ روابط بین­ الملل و تأثیر آن در بازدارندگی، یا کاهش خسارات جنگ ، مبحث دیگری است که تجربه نگرفتن از درس­های آن می­ تواند به تکرار خساراتی نظیر تحریم، انزوای سیاسی و تبلیغاتی، تشکیل ائتلاف علیه خودی، بی­ توجهی به جنایات جنگی دشمن و صدور قطعنامه ­های بین­ المللی علیه منافع ملی و ... منجر شود. علاوه بر همه اینها، نقش و رابطه مردم و رهبری در یک فرآیند مقاومتی و دفاعی، به­ ویژه در یک دفاع طولانی باید مورد بررسی قرار گیرد. زیرا این سرمایه عظیم که در طول دوران هشت سال دفاع مقدس گنج بی­ پایان و بی ­بدیلی برای کشور محسوب می ­شد، می­تواند با برنامه ­ریزی­ های تبلیغاتی و فرهنگی دشمن بر روی جامعه، یا تکراراشتباهات بزرگ در قدرت سیاسی کشور به جمهوری اسلامی لطمه وارد کند. به اعتقاد نگارنده، نگاه به هشت سال دفاع مقدس، از منظر تاکتیک­ ها و راهبردها، نگاهی نیست که بتواند مستقلاً پاسخگوی این سؤالات و سؤالاتی مانند آن باشد. تاکتیک­ ها با هم? اهمیت و ظرافت­هایشان ممکن است بمیرند و تاریخ مصرفشان تمام شود. راهبردها با تغییر دشمن، تغییر اهداف، و تغییر فرصت­ها و تهدیدها، دگرگون می شوند. آن­چه از هشت سال دفاع مقدس برای ما مهم است و باید در هر جستجو و پژوهشی دنبال آن باشیم، عواملی است نظیر ایمان و توکل به خدا ، حقانیت یا عدم حقانیت ، روحیه دفاعی ، مدیریت و مدیریت­ پذیری ، اعتقاد به رهبری ، ابتکار و خلاقیت ، غلبه بر مشکلات و تسلیم­ ناپذیری ، تهدیدشناسی و هشیاری ، بازدارندگی ، وحدت ملی و ... این درس­ها، تاریخ مصرف ندارند و جاودانه ­اند و هر ملتی که بخواهد عزیز و شریف باقی بماند باید پیش از آن­که گرفتار دشمن شود، به این سرمای? عظیم مجهز باشد. سرمایه­ ای که نسل انقلاب­ دیده برای ما برجای گذاشت تا در منطقه­ ای پربحران و دورانی پر از جنگ­ های ائتلافی، به لطف الهی کشور خود را از آسیب و طمع دشمنان مصون بداریم.
برچسب ها :
*
*